Auteur Topic: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)  (gelezen 2182 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Gepost op: mei 22, 2017, 10:40:29 am »
Niets veranderlijker als een modelbouwer, ik ga toch weer voor een zeilschip (in plaats van een ijzeren oorlogsschip zoals ik eerst aankondigde)
Ditmaal ga ik proberen een Ghanjah te bouwen. Er varen er nu nog maar enkelen rond, misschien zelf helemaal niet meer. Het schip hoort thuis in de Perzische Golf (Oman).
Ik ben helemaal weg van zijn stoere eenvoud. Een prachtig schip dat in dit ontwerp al vele eeuwen dienst doet. Nadat ik al enige boeken hierover had aangeschaft ben ik voor nader onderzoek gaan snuffelen op internet en trof via , via een man in Lissabon die zo vriendelijk, en enthousiast, was om mij tekeningen en een uitvoerige studie over dit schip toe te sturen.

Constant



Offline ISOLA2

  • Administrator
  • Officier
  • ******
  • Berichten: 2.313
  • Geslacht: Man
  • Share your knowledge, it's a way to immortality.
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #1 Gepost op: mei 22, 2017, 10:46:32 am »
Ga ik zeker weer volgen Constant.
Je kennende word het weer een prachtstuk  :wink:

Succes
Groetjes

René

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #2 Gepost op: mei 22, 2017, 10:49:25 am »
Hier een afbeelding van de spiegel van een gerestaureerd exemplaar dat bij een museum in Sur ligt. Haast niet te geloven dat dit schip in 1954 is gebouwd. De vormen herinneren bijna aan Hollandse koopvaarders. De vorm van de romp is totaal anders. De twee uitsteeksels zijn de davids, die op vrijwel ieder type schip uit die tijd en in die regio voor komt.
Iedereen kent wel vaag, of niet vaag, de dhow. Een daar veel voorkomend schip waarvan er nog veel rondvaren. Er zijn ontelbaar veel soorten in allerlei namen, maar de ghanjah is wel een van de grootste (samen met de Baghla en de Kitia). Ze lijken heel erg op elkaar maar alleen kenners zien de minieme verschillen.
Ik houd jullie op de hoogte.
Constant




Offline amateur

  • Betweter
  • Officier
  • ****
  • Berichten: 2.164
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #3 Gepost op: mei 22, 2017, 11:02:21 am »
leuk datjij iedere keer zoiets ongebruikelijks neemt.
Niets ten nadele van de Prins Willem, Wasa, Victory etc, maar eigenlijk is dit veel interessanter :)

Jan

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #4 Gepost op: mei 22, 2017, 11:03:57 am »
Eén van de zeldzame foto's van een ghanjah vol onder zeil. Het gaat weer om latijnse takeling. Op dit schip ziet dat er weer net iets anders uit. Het ophijsen van de roede gebeurt niet met een kordeelblok dat verticaal achter de mast hangt maar onder een duidelijke hoek naar het achterschip. Waarom dit zo is moet ik in de studie die mij is toegezonden nog uitzoeken. Heel vreemd is ook het totaal ontbreken van berghouten. De romp is glad van kiel tot reling. Ik moet nog heel veel uitzoeken, maar de romp is mij wel duidelijk. De boeg staat onder de onwaarschijnlijke hoek van 30 graden.

En dan dat gigantische zeil...daar word ik helemaal stil van.


Constant


Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #5 Gepost op: mei 22, 2017, 13:00:01 pm »
Of het bouwen van de schepen die ik kies eigenlijk veel interessanter zijn dan die welke amateur noemt, dat weet ik niet. Iedereen moet bouwen wat hij leuk vindt. Ik vind het nu eenmaal leuker om niet alledaagse schepen te bouwen.
Constant

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #6 Gepost op: mei 24, 2017, 09:03:14 am »
In mijn vorige posting had ik het over "niet alledaagse schepen". Excuses, zo had ik dat niet moeten formuleren. Natuurlijk zijn de schepen die iedereen bouwt niet alledaags.

De vorm van de romp van de Ghanjah is tamelijk ongewoon vergeleken met Europese scheepsbouw. Zij wordt ongeveer 30 meter lang. Hoewel ik al heel veel begrijp van dit schip (ik ploeg door 20 bladzijden technisch Engelse scheepsbouw) zijn er nog diverse vragen.

Kan iemand mij vertellen wat;  "lenght between perpendiculars" is? Ik zou me kunnen voorstellen dat dit de lengte van het schip is tussen de plek waar de romp begint bij de boeg (excl. de versierde plank die er uit steekt)  en de rand van de spiegel. Maar als ik dit vergelijk met de: "lenght overall" dan is het verschil ruim vijf meter, en dat kan gewoon niet. Het schip had ook geen boegspriet. Ook is het niet de lengte van de kiel.

Zo is er ook nog een term; "Shape of counter" en dat zou dan zijn: "Single concave". Wat betekent dit?

Inmiddels ben ik alvast bezig met het uit de hand zagen (figuurzaag) van de planken uit 6 mm dik perenhout. Het blijk dat ik dat doe met een snelheid van 91 mm per minuut. Zo houd ik mijzelf van de straat.

Constant

Offline amateur

  • Betweter
  • Officier
  • ****
  • Berichten: 2.164
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #7 Gepost op: mei 24, 2017, 12:18:06 pm »
Length between perpendiculars: Is dat niet de lengte tussen de loonlijnen vanaf topje voor- en topje achtersteven?
Single concave. Zegt me niets. Concaaf wel (bol naar buiten toe), maar die single niet, en de combinatie dus ook niet...

Jan

Offline ISOLA2

  • Administrator
  • Officier
  • ******
  • Berichten: 2.313
  • Geslacht: Man
  • Share your knowledge, it's a way to immortality.
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #8 Gepost op: mei 24, 2017, 13:45:43 pm »
Single concaaf is bol in 1 richting, dus ontwikkelbaar. kan je uit een vlakke plaat maken omdat je slecht in 1 richting hoeft te buigen.
Length between perpendiculars = lengten tussen de loodlijnen, als het schip op zijn normale waterlijn ligt.
Maar waar je die loodlijnen tekent verschild , tussen de stevens of over de stevens .
Groetjes

René

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #9 Gepost op: mei 24, 2017, 15:27:01 pm »
Bedankt voor de uitleg. Ik kan het nu ergens plaatsen. Kennelijk wordt bedoeld dat dit de vorm is van het overstek van de spiegel, boven het roer.
Dat meten met de loodlijnen zal wel niet duidelijk worden. Overigens geeft dat niet omdat ik uit de tekeningen dit wel kan halen.

Ik had een tekening van zo'n schip gekregen maar hoe dieper ik in de Engels uitleg raak, hoe duidelijker het wordt dat ook die tekening niet op alle punten kan kloppen. Dus ik maak nu zelf een tekening.

Nog één woord waarvan ik de betekenis nergens terug kan vinden; "spirketting" Vermoedelijk staat het in verband met buiswater.

Constant

Offline stanley

  • Special Guest
  • Vol matroos
  • ****
  • Berichten: 242
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #10 Gepost op: mei 24, 2017, 18:42:07 pm »
spirketting: zetgang of zetweger. Bovenste plank van het boord. Kan ook gelden voor de plank binnenboord, dus aan de binnenkant tegen de bovenkanten van de spanten aan.

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #11 Gepost op: mei 24, 2017, 21:03:25 pm »
Dank. Ik snap het nog niet helemaal, maar ik ga het uitzoeken.

Constant

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #12 Gepost op: mei 28, 2017, 09:46:32 am »
Een gerestaureerde Ghanjah op de kade bij een museum in Sur.

De klassieke vormen van dit schip komen hier goed tot hun recht, zeker als je bedenkt dat dit schip in 1954 is gebouwd.

De enorme roede voor de hoofdmast  is iets langer dan het schip. De vrijwel gladde romp laat vaag een drietal dikkere huidgangen zien die je kunt vergelijken met berghouten.

Halverwege de lengte een soort balkonnetje. Dat is de wc voor de bemanningsleden. In de bodem zit het zelfde gat als een in een Frans hurktoilet. Het ding zit met touwen bevestigd en diende tevens om vanuit hier onderhoud te plegen aan de romp, het kon dus zowel van links naar rechts als van boven naar beneden worden verplaatst (ook handig om hem in zee te laten zakken als hij schoon moest worden gemaakt).

Wat direct opvalt is de 18e eeuws  Engels aandoende spiegel. Er waren drie typen van deze schepen die nagenoeg het zelfde waren, alleen niet in afmetingen. Eén van die typen komt uit India. Ze werden in de 18e eeuw gebouwd op de zelfde Indiase werven waar Engels schepen werden gerepareerd/gebouwd. Men vermoedt daar daarvan de gelijkenis stamt. De zichtbare zijpaviljoens zijn fake. Je kon er niet in en dienden eigenlijk als logisch verloop voor de rondingen in de spiegel.

De grote mast zit op een zeer bijzondere manier vast. Hij moest, kennelijk in de windermaanden, gestreken kunnen worden.

Al weken lang ben ik bezig stukje bij beetje de interessante details van dit fascinerende schip te begrijpen. De tekening die ik maak is bijna af. Het is een gevolg van de literatuur, de onduidelijke en niet altijd kloppende  tekeningen die ik heb en de tientallen foto's die je op internet kunt vinden. Nooit zal ik alles begrijpen, maar de nu ontstane tekening biedt genoeg om er een natuurgetrouw model van te bouwen. Het grote probleem is dat je meer dan genoeg kunt vinden over de buitenkant, maar zelden of nooit zijn foto's op het dek genomen. De reconstructie tekeningen die ik heb geven dan ook alleen de buitenkant, zonder rekening te houden met de binnenkant.

Constant


Offline amateur

  • Betweter
  • Officier
  • ****
  • Berichten: 2.164
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #13 Gepost op: mei 29, 2017, 06:22:32 am »
De twee dingen die mij opvallen zijn die bijna vierkante onderspiegel (en niet halfrond, zoals in de meeste europese schepen), en het heel erg zichtbare nagelpatroon: werden de huidplanken met ijzeren nagels vastgezet?

Jan

Offline tartane

  • Bootsman
  • ***
  • Berichten: 577
  • Geslacht: Man
Re: Ghanjah, scratchbouw, Schaal 1 : 87 (HO)
« Reactie #14 Gepost op: mei 29, 2017, 08:40:29 am »
Bij dit specifieke schip loopt de onderspiegel inderdaad bijna recht. Maar dat was bij andere Ghanjah's vaak toch wat ronder.
Er waren drie typen; de Ghanjah, de Baghla en de Kotia. De laatste werd in India gebouwd, en de andere twee in Arabische landen. Alleen van de Kotia is bekend dat oudere schepen werden genaaid (meestal van kokosnootvezel). Inderdaad zie je ijzeren nagels.
De drie typen verschillen heel erg weinig, er vond kennelijk "kruisbestuiving" plaats tussen de werven in India en Arabische landen.

Gisteravond ontving ik van mijn contact in Lissabon een groot aantal foto's van het schip in Sur.
Hij was er op en in geweest en aangezien ik dat wist vroeg ik hem om foto's te sturen die hij maakte op de dekken. Eindelijk weet ik nu hoe de overgang in elkaar zat van het boven achterdek en het hoofddek.

De tekeningen en reconstructies die ik al had geven een onmogelijke situatie weer. Die afbeeldingen laten alleen de zijkanten van die schepen zien (kennelijk zijn de schrijvers er nooit in geweest).
Als je dan een lengtedoorsnede tracht te tekenen kom je aan een doorgang hoogte van hooguit 90 cm. De mensen zijn wel iets kleiner , maar dat geloofde ik toch niet. De aan mij gezonden foto's geven een realistisch beeld, waarmee ik verder kan met tekenen.
Constant